[anatta]

XXVI. Phẩm Bà-La-Môn


383. "Hỡi này Bà là môn (1),
Hãy tinh tấn đoạn dòng (2),
Từ bỏ các dục lạc,
Biết được hành đoạn diệt,
Người là bậc vô vi." (3)

384. "Nhờ thường trú hai pháp (4),
Ðến được bờ bên kia.
Bà-la-môn có trí,
Mọi kiết sử dứt sạch." (5)

385. "Không bờ này, bờ kia (6),
Cả hai bờ không có.
Lìa khổ, không trói buộc,
Ta gọi Bà-la-môn."

386. "Tu thiền, trú ly trần
Phận sự xong, vô lậu, (7)
Ðạt được đích tối thượng, (8)
Ta gọi Bà-la-môn."

387. "Mặt trời sáng ban ngày,
Mặt trăng sáng ban đêm.
Khí giới sáng Sát lỵ,
Thiền định sáng Phạm chí.
Còn hào quang đức Phật,
Chói sáng cả ngày đêm."

388. "Dứt ác gọi Phạm chí,
Tịnh hạnh gọi Sa môn,
Tự mình xuất cấu uế,
Nên gọi bậc xuất gia."

389. "Chớ có đập Phạm chí!
Phạm chí chớ đập lại!
Xấu thay đập Phạm chí
Ðập trả lại xấu hơn!"

390. "Ðối vị Bà-la-môn,
Ðây (9) không lợi ích nhỏ.
Khi ý không ái luyến,
Tâm hại được chận đứng,
Chỉ khi ấy khổ diệt,"

391. "Với người thân miệng ý,
Không làm các ác hạnh
Ba nghiệp được phòng hộ,
Ta gọi Bà-la-môn."

392. "Từ ai, biết chánh pháp
Bậc Chánh Giác thuyết giảng,
Hãy kính lễ vị ấy,
Như phạm chí chờ lửa."

393. "Ðược gọi Bà-la-môn,
Không vì đầu bện tóc,
Không chủng tộc, thọ sanh,
Ai thật chân, chánh (10), tịnh,
Mới gọi Bà-la-môn."

394. "Kẻ ngu, có ích gì
Bện tóc với da dê,
Nội tâm toàn phiền não,
Ngoài mặt đánh bóng suông."

395. "Người mặc áo đống rác,
Gầy ốm, lộ mạch gân,
Ðộc thân thiền trong rừng.
Ta gọi Bà-la-môn."

396. "Ta không gọi Phạm Chí,
Vì chỗ sanh, mẹ sanh.
Chỉ được gọi tên suông (11),
Nếu tâm còn phiền não.
Không phiền não, chấp trước,
Ta gọi Bà-la-môn."

397. "Ðoạn hết các kiết sử,
Không còn gì lo sợ
Không đắm trước buộc ràng
Ta gọi Bà-la-môn.

398. "Bỏ đai da, bỏ cương
Bỏ dây, đồ sở thuộc,
Bỏ then chốt (12), sáng suốt,
Ta gọi Bà-la-môn."

399. "Không ác ý, nhẫn chịu,
Phỉ báng, đánh, phạt hình,
Lấy nhẫn làm quân lực,
Ta gọi Bà-la-môn."

400. "Không hận, hết bổn phận,
Trì giới, không tham ái,
Nhiếp phục, thân cuối cùng,
Ta gọi Bà-la-môn."

401. "Như nước trên lá sen,
Như hột cải đầu kim,
Người không nhiễm ái dục,
Ta gọi Bà-la-môn."

402. "Ai tự trên đời này,
Giác khổ, diệt trừ khổ,
Bỏ gánh nặng (13), giải thoát,
Ta gọi Bà-la-môn."

403. "Người trí tuệ sâu xa,
Khéo biết đạo, phi đạo
Chứng đạt đích vô thượng,
Ta gọi Bà-la-môn."

404. "Không liên hệ cả hai,
Xuất gia và thế tục,
Sống độc thân, ít dục,
Ta gọi Bà-la-môn."

405. "Bỏ trượng, đối chúng sanh,
Yếu kém hay kiên cường,
Không giết, không bảo giết,
Ta gọi Bà-la-môn."

406. "Thân thiện giữa thù địch
Ôn hòa giữa hung hăng.
Không nhiễm, giữa nhiễm trước,
Ta gọi Bà-la-môn."

407. "Người bỏ rơi tham sân,
Không mạn không ganh tị,
Như hột cải đầu kim,
Ta gọi Bà-la-môn."

408. "Nói lên lời ôn hòa,
Lợi ích và chân thật,
Không mất lòng một ai,
Ta gọi Bà-la-môn."

409. "Ở đời, vật dài, ngắn,
Nhỏ, lớn, đẹp hay xấu
Phàm không cho không lấy,
Ta gọi Bà-la-môn."

410. "Người không có hy cầu (14),
Ðời này và đời sau,
Không hy cầu, giải thoát,
Ta gọi Bà-la-môn."

411. "Người không còn tham ái,
Có trí, không nghi hoặc,
Thể nhập vào bất tử,
Ta gọi Bà-la-môn."

412. "Người sống ở đời này
Không nhiễm cả thiện ác,
Không sầu, sạch không bụi
Ta gọi Bà-la-môn."

413. "Như trăng, sạch không uế
Sáng trong và tịnh lặng,
Hữu (15) ái, được đoạn tận,
Ta gọi Bà là môn."

414. "Vượt đường nguy hiểm này,
Nhiếp phục luân hồi, si (16),
Ðến bờ kia thiền định
Không dục ái, không nghi,
Không chấp trước, tịch tịnh,
Ta gọi Bà-la-môn."

415. "Ai ở đời, đoạn dục,
Bỏ nhà, sống xuất gia,
Dục hữu được đoạn tận,
Ta gọi Bà-la-môn."

416. "Ai ở đời đoạn ái
Bỏ nhà, sống xuất gia,
Ái hữu được đoạn tận,
Ta gọi Bà-la-môn."

417. "Bỏ trói buộc loài người,
Vượt trói buộc cõi trời.
Giải thoát mọi buộc ràng,
Ta gọi Bà-la-môn."

418. "Bỏ điều ưa, điều ghét,
Mát lạnh, diệt sanh y
Bậc anh hùng chiến thắng,
Nhiếp phục mọi thế giới (17),
Ta gọi Bà-la-môn."

419. "Ai hiểu rõ hoàn toàn
Sanh tử các chúng sanh,
Không nhiễm, khéo vượt qua,
Sáng suốt chân giác ngộ,
Ta gọi Bà-la-môn."

420. "Với ai, loài trời, người
Cùng với Càn thát bà (18),
Không biết chỗ thọ sanh
Lậu tận bậc La hán.
Ta gọi Bà-la-môn."

421. "Ai quá, hiện, vị lai
Không một sở hữu gì,
Không sở hữu không nắm,
Ta gọi Bà-la-môn."

422. "Bậc trâu chúa (19), thù thắng
Bậc anh hùng, đại sĩ,
Bậc chiến thắng, không nhiễm,
Bậc tẩy sạch, giác ngộ,
Ta gọi Bà-la-môn."

423. "Ai biết được đời trước,
Thấy thiên giới, đọa xứ,
Ðạt được sanh diệt tận
Thắng trí, tự viên thành
Bậc mâu ni đạo sĩ.
Viên mãn mọi thành tựu
Ta gọi Bà-la-môn."

-ooOoo-

HẾT


.....................................




Chú thích:

(1) Bà-La-Môn - brāhmaṇa, thường được dùng như một danh từ có có tánh cách chủng tộc, chỉ một giai cấp chủng tộc, nhưng ở đây Bà-La-Môn là một vị Phật hay A-La-Hán khi mà họ có tâm tánh, hành động và tu tập như Phật Thích Ca nói trong Phẩm Bà La Môn này.

(2) Dòng - sotaṁ, là dòng ái dục.

(3) Bậc Vô vi (Knower-of-the-Uncreated): Người đạt được trạng thái Vô Tạo - là Niết-bàn, vì không có ai, không có cái gì tạo nên Niết-bàn. Niết-bàn là vô lậu, phát sanh không do nhân, bất tùy thế.

(4) Hai trạng thái: là tâm định, tức là thiền chỉ (samatha) và tuệ minh sát, thiền quán (vipassanā).

(5) Kiết sử (phiền não trói buộc): Có 5 hạ phần kiết sử, và 5 thượng phần kiết sử.

(6) Tức là 6 Nội xứ và 6 Ngoại xứ.
- Bờ bên này - pāraṁ, là lục căn: Nhãn, Nhĩ, Tỷ, Thiệt, Thân, Ý.
- Bờ bên kia - apāraṁ, là lục trần: Sắc, Thinh, Hương, Vị, Xúc, Pháp.
Bên nầy và bên kia - không luyến ái điều gì như, "Ta" và "Của Ta".

(7) Thoát ly hoặc lậu - bằng cách chứng ngộ Tứ Ðế và tận diệt thằng thúc (kiết sử).
(8) Đích tối thượng là Niết Bàn.
(9) Sự trả đủa, trả thù.
(10) Chánh hạnh - danh từ Dhamma, ở đây chỉ chín trạng thái siêu thế: Bốn Ðạo, bốn Quả, và Niết-bàn.

(11) Bhovādi - Bho: là một hình thức xưng hô thông thường mà chính Ðức Phật cũng thường dùng khi nói chuyện với người cư sĩ, thiện tín. Bhovādi: có nghĩa là người đối thoại thân mến.

(12) -- Đai da: Hận. – Bỏ cương: Ái. – Bỏ dây: Tà kiến. – Đồ sở thuộc: Tùy miên. – Then chốt: Vô minh.

(13) Gánh nặng - là gánh nặng của ngũ uẩn.
(14) Hy cầu (longing): ao ước, mong cầu.
(15) Ðể trở thành - tức Hữu (bhava), một trong 12 nhân duyên. Ái dẫn đến Thủ và Hữu.
(16) Si mê - những gì che lấp, không cho ta thấy Tứ Diệu Ðế.
(17) Thế giới - đó là thế gian ngũ uẩn.
(18) Gandhabba: Càn-Thác-Bà, là một hạng chúng sanh ở cảnh Trời.
(19) Vô úy - usabhaṁ là con trâu cổ. Ý nói người vô úy, không sợ sệt, giống như con trâu cổ.

.